Diğer sektörlerde de olduğu gibi ilaç sektöründe de ilaç şirketleri ürünlerini rakip ürünlerden ayırt etmek için marka kullanmaktadır. Ancak, markanın kullanıldığı ürünün ilaç olması sebebiyle, bir fikri mülkiyet hakkı olan ilaç markası sağlık hukuku bakımından da etkiler yaratmaktadır.

 1- Sağlık Hukuku Bakımından İlaç Markası

556 Sayılı Markaların Korunması Hakkındaki Kanun Hükmünde Kararname’nin 5. maddesi  uyarınca kişi adları dahil, özellikle sözcükler, şekiller, harfler, malların biçimi, ambalajları gibi çizimle görüntülenebilen her türlü işaret marka olarak kullanılabilir. 556 Sayılı KHK’nın 5. maddesinde belirtilen işaretler sınırlı sayıda olmayıp; grafik, tasarım, logo, sayı, mal ve ambalajların biçimi, slogan, sözcük-şekil bileşimi, üç boyutlu biçim, ses, renkler de işaret kavramına girmektedir.

İlaç markaları bakımından da 556 Sayılı KHK’nın 5. maddesinde tanımlanan “işaret” kavramı ve 556 Sayılı KHK’nın 7 ve 8. maddelerinde belirtilen mutlak ve nisbi red sebeplerine ilişkin sınırlar geçerlidir. İlaç markasının uzmanlar –eczacılar ve doktorlar- tarafından ürünün içeriğine ilişkin özelliklerinin hatırlanmasının sağlanması için bilimsel bir ifadesi ve ilacın aktif elementini veya işleyişini hatırlatan unsurlar içermesi gerekir. Bir ilaç markasının tüketici tarafından bir başka ilaç markası ile karıştırılmasını engelleyecek nitelikte olması gerekmektedir.  Sağlık Bakanlığı’nın ilaç isimleri konusundaki uygulamasında, ruhsat başvurusu yapılan bir ilacın piyasada ruhsatlı olarak bulunan bir ilaç isminden en az üç farklı harf içeren bir ismi olması gerekmektedir.

 2- İlaç Markası ve İlaç Patenti Arasındaki İlişki

İlaç markası konusundaki ihtilaflar genellikle eş değer ilaç markaları ve orijinal ilaç markaları arasında doğmaktadır. Eş değer ilaç üreticileri ürünlerini genellikle , eczane raflarında yan yana duracağı orijinal ürünle benzer şekil, renk, isim gibi işaretlerle pazarlamayı tercih etmektedir.

 Eşdeğer ilaçlar ve orijinal ilaçlar arasındaki rekabet orijinal ilacın patent süresinin dolması ile başlar. Patent süresinin dolması ile orijinal ilaç üreticileri ilaç markası olarak tescil ettirdikleri şekiller ile artık patent hakkı ile koruyamadıklarını, marka hakkı ile korumaya çalışabilirler. 556 Sayılı KHK’nın 40. maddesi gereğince marka hakkının koruma süresi on yıldır ve bu süre onar yıllık dönemler halinde sonsuz yenilenir. Patentte ise koruma süresi incelemeli patentlerde yirmi yıl, incelemesiz patentlerde ise yedi yıldır. Bu süre başvuru tarihinden itibaren hesaplanır ve uzatılamaz.

 İlacın yapımında kullanılan etkin madde marka olarak tescil edilememelidir. Ancak, bunları çağrıştıran sözcüklerin marka olarak tescilli mümkün olabilir. Öyle ki; ilaç hammaddesi adları  hiç kimsenin münhasıran kullanımına tahsis edilemeyeceğinden, bu hammaddeden hareketle yaratılan markalar zayıf markayı teşkil ederler ve itibarla ilaç sanayinde farklı imalatçıların ürettiği ilaçlar benzer markalar taşırlar. Dolayısıyla, bu alanda küçük farklılıklarla yetinmek ve benzer tertip ve etkilere sahip ilaçlar arasında belli bir karışıklık tehlikesini normal karşılamak gerekmektedir.

              Saygılarımızla

 

 

KAYNAKÇA

1-  Dr. Ayşegül Sezgin Huysal, Marmara Üniversitesi Ticaret Hukuku Anabilim Dalı, İlaç Patenti, İstanbul 2010

2- Prof. Dr. Hamdi Yasaman, Marka Hukuku İle İlgili Makaleler , Hukuki Mütalaalar, Bilirkişi Raporları II ,İstanbul 2005

3- TEKİNALP Ünal, Fikri Mülkiyet Hukuku, İstanbul 2005, s.344

4- ÖZTEK Selçuk , İlaç Markaları ve OHIM Kararları, İlaç Hukuku, Erciyes Üniversitesi Hukuk Fakültesi I. Sağlık Hukuku Sempozyumu 08-09 Mayıs 2009

Hakkımızda

Başalan Patent & Trade Mark Sınai Mülkiyet Hizmetleri Müşavirlik Limited Şirketi, Ahmet Başalan ve Feriha Başalan tarafından kurulmuş olup, fikri ve sınai mülkiyet haklarının korunması ile Türkiye'de ve tüm dünya ülkelerinde marka, patent,faydalı model ve endüstriyel tasarım haklarının tescilinde kişi ve kuruluşlara ISO 9001:2008 kalite güvence sistemine sahip kurum olarak resmi marka ve patent vekili sıfatıyla danışmanlık hizmetleri vermektedir.

Adres

Giz 2000 Plaza, Ayazağa yolu,
No:7 Kat:12 34398 Maslak
İSTANBUL /TÜRKİYE
Telefon:+90(0212) 290 62 72
Fax:+90 (0212) 290 62 70 - 290 62 82
E-Mail:info@basalanpatent.com.tr
Web:www.basalanpatent.com.tr

Haberdar ol!